DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Metin BOSNAK
Metin BOSNAK
Giriş Tarihi : 26-04-2022 01:49

İslamo-Amerikancılık

 

İslamo-Amerikancılık

 

Osmanlı’nın çöküş döneminde ortaya çıkan “çare” akımlar vardı. İslamcılık (Pan-İslamizm), Turancılık (Pan-Turanizm) veya Türk Milliyetçiliği, Batıcılık (Modernizm veya Batılılaşma) temel akımlardı. Bu akımların hepsinin kendine göre geçerli akıllı gerekçeleri vardı.   Osmanlıcılık ise, hepsinden odaları barındıran ama hepsine çatı olmak isteyen bir ideolojiydi.

Osmanlı döneminde felsefi olarak yapılanmaya başlayan zihin haritaları Cumhuriyet dönemine taştı. Osmanlıdan devralınan vuruk, paranoya ve acılar ve hınçlarla, fiziki mahallelere dönüşmeye başladı. Arkasından fiziki mekânlardan bağımsız olarak gelişen gettolara dönüştü. 

“Milleti” kucaklama amacı taşıyan “yalnız ve güzel ülke” Türkiye Cumhuriyeti’nde tarihsel bir ironi ile kabileci tarzda gelişen gettoların derinleşmesine şahit oldu. Bunların bir kısmı etnik, bir kısmı dini, bir kısmı hemşerilik esasına dayalı, bir kısmı da zoraki oluşan gecekondu gettolarının tersine burjuva gettoları oldu.

Osmanlı’daki tarihi akışın getirdiği, kapalı toplum yapısının da bazen atalet ve ülfetle, bazen geleneğin mimarisi ve kültürünün devamı olarak “organik” biçimde gelişen mahallenin fıtratı değişti. Osmanlı’nın tarihe gömülmesi, Cumhuriyet’e yansıyan travmalar, Cumhuriyet’in tercihleri ve dünyadaki siyasi ve iktisadi konjonktüre endeksli olarak devamlı bir değişim yaşarken, “mahalle ahalisi” kavramının kendi içinde oluşturduğu değerler yerine, mahalleden kopuk ama kendi içinde psikolojik, kabileci, mesleki, etnik ve dini dayanışma tarzına gettolaşmalar tezahür etti. 

Cumhuriyet öncesinde İslamcılık, Osmanlı Devleti’ni ayakta tutma reçetesi ve Batı’nın emperyalist ve kültürel saldırısına direniş ideolojisi olarak çıktı. Cumhuriyet Türkiye’sinde “ateizm” karşıtlığı stratejisi olarak gelişti. Bolşevik Devrimi sonrasında sosyalizmin, kapitalizme karşıt güçlü bir ideoloji olarak çıktığı dönemlerde “Batı karşıtlığı” ekseninde gelişti. Sonra da sosyalizme alternatif olarak yeni bir mecraya girdi. Daha sonraki aşamalarda ise “Amerikan karşıtlığı”nın adı oldu İslamcılık. İsrail’e bir, Amerika’ya iki mancınık birden gönderirdi.

Meşrutiyet döneminde, “İslam Birliği” ideolojisini bizzat yöneten ve Teşkilat-ı Mahsusa ile de örgütleyen Sultan Abdülhamit döneminde, anti-istibdat temayüllerden birinin de adı olan İslamcılık, Cumhuriyet döneminde, Cumhuriyet’in çeşitli safhalarındaki uygulamalar sanki monolitikmişçesine, dinin karşısında bir görünümüne tekabül eden “Cumhuriyet” karşıtlığının da adı oldu İslamcılık.

Yani İslamcılık, farklı tarih safhalarında, anti-Frenk (temelde İngiliz ve Fransız), anti-komünist ve anti-ateist, anti-SSCB, anti-kapitalist ve nihai olarak anti-Amerikan eşkâle büründü. Değişim başladı, mucizevî bir şekilde, hem de Amerika’nın Türkler “neden bizi sevmiyorlar?”  diye düşündükleri dönemde İslamcılık da değişti birden.

İçteki dinamikleri, dışarıdaki dinamiklerin gücüyle değiştirmenin adıydı değişim. İçerdeki “zinde güçleri” dışarıdaki zinde güçlerle değişme stratejisi. Kinde güç birliği, dinde güç birliğinden ağır bastı. Kol yen içinde değildi artık. Kırık olmayan kol da sarıldı, vitrine konuldu.

Sonra…

Birden Türkiye kaynaklı İngilizce gazete ve dergi çıkarma müsabakası başladı. Bunun anlamı “Bakın, biz de sizin gibi düşünüyoruz. Sizinle aynı düşünüyoruz. Lütfen bizi sevin!”, demekti İngilizce. Vatan’sa her yer vatandı. Takke, tesbihi Çin yapar satardı nasılsa, hatta dijital namaz takvimlerini, kıble göstericileri, ezan okuyucuları yapardı. Tespih Çin’den, tembih Amerika’dan olsa ne olurdu?

Yıllarca anlatmışlardı. Eskiden Japonya “efsane” idi. Hani güya Japon kültürü Türk kültürüne yakındı. Üstelik Japonya Batı’da değildi… Sonra Almanya geldi. Birden tarihsel bağlarımız olduğunu filan anladık. Ne de olsa Osmanlı’ya kadar uzanıyordu ittifakımız.

Ve…

1990 yılında komünizm çöktü.  Dünya’da din yeniden bir yükselen kimlik değerine dönüştü. Kapitalist dünya zaten kendi değerleri içinde sayıyordu dinini. Komünist dünya ise, ideolojik kimlik sonrasında –spritüel olmasa da--bir spiral kimlik.

Sonraları birden İslamo-Amerikancılık oldu İslamcılık. Bir ara kitap bile çıkardılar. Huntington’ın “Medeniyetler Çatışması” tezine karşı dik durmak istediler. Amerika’nın “misafiri” oldular! Hatta İsrail’in de o kadar kötü olmadığı anlaşılmıştı. Gemiyi yürütmek lazımdı. Yürümediğinde Yunus’u denize atmak da mümkün olmuyordu. Sonra yeni mecazlar geldi: Madem kasırga esiyor, o halde yelkeni aç keyfine bak! Baktılar…

10 yılda İslamcılık büyük mesafe kat etti. “Küreselleşme” yani Amerikan kapitalizmiyle özdeş hale geldi. İslamcılık Kusturica’nın o filmindeki temayı hayata geçirdi aslında. Mütecavize âşık olmak teması var ya! Japonya’yı tanımadan, Almanya’yı muhacir işçileri gözüyle tanıyan kafa, İslamcı turist kafasıyla da Amerika’ya vuruldu. Amerikalı gibi refah içinde yaşamak,  ama "İnşallahî" bir zaman algısıyla üretmek istedi. Amerikalı olmamak ideolojisinin başlangıcıydı.

Amerika’da İslamo-faşizm naraları atıldıkça,  Amerikancı olmak İslamcıların vardığı şiar menzili oldu. Bir de Hürriyet Heykeli’ne türban taktın mı, mesele tamamdır. Elindeki meşalenin nuru kâinatı aydınlatacaktır. Yeryüzü seccadedir nasılsa… Kıble değişse ne olur ki!

 

NELER SÖYLENDİ?
@
Metin BOSNAK

Metin BOSNAK

DİĞER YAZILARI MUHSİN BAŞKAN Mum Titrer Hanemizde Ülkücülük CHP'yi Ne Zaman Sevdim İSLAMCILIKLA MÜSLÜMANI, TÜRKÇÜLÜKLE TÜRKÜ YABANCILAMAK SOSYAL MEDYANIN SOS'LARI PARALEL YAPI Bosna'daki Türk Üniversitesi: IUS DER SPİEGEL "BOYUN EĞME" DİYOR DEVRİM Mİ DEDİNİZ? BİRLİK VE BERABERLİK NEDİR? DİL TARİH VE İDEOLOJİ AYNAYI ARAMAK... MAKULLER AKİLLERE KARŞI VEDA HUTBESİNİ OKURKEN HİNLİK VE HAİNLİK ÖTESİNDE TARİHE BAKMAK ALPEREN OLMAK BİR HİLAL BİR İHTİLALDİR DELİLİĞE ÖVGÜ AŞK'A DAİR YAKLAŞIMLAR BİLİM, İDEOLOJİ VE DARVİNİZME DAİR YALAN DÜNYADA GERÇEK TARİH OLUR MU? DELİ DUMRUL'UN KÖPRÜSÜ ORTAYA KARIŞIK HALLERİMİZ EFKAR VE HERZELER YUSUF, ŞEHİR VE TABUYA DAİR EĞİTİME NEDEN HAYIR? EFKAR VE HERZELER "ADAMLARIN" PLANI HER ZAMAN TUTAR MI? İNGİLİZ'CE KONUŞMAK... BEN ÖLÜNCE KİM KALIR? BİLMENİN MALİYETİ NEDİR? BU ÜLKEYİ ANLAMAK... NİYET TAVŞANLARI VE TARİH ŞERİF MARDİN VE CUMHURİYETİN GETTOLARI FERMAN VE FETVA BAYRAMLARDAN BAYRAM BEĞENMEK AŞKIN BAR/KODU MEVSİM SONU İNDİRİMLİ LİBERALCİLİK YOL DA İÇİMİZDE SEYYAH DA! OSMANLI NE ZAMAN ÖLDÜ? SÜRGÜN KAYIP MEDENİYETİ ARARKEN... KÜRDİSTANA DAHA NASIL YARDIMCI OLABİLİRİZ? İKİNCİ YEŞİL KUŞAK PROJESİ MHP NEREYE GİDİYOR? NASIL BİR GENÇLİK? KİM KORKAR EBU ZER'DEN? MEHDİ NE ZAMAN GELECEK? "GÜZEL VE YALNIZ ÜLKE"YE Milliyetçilik ve Kürtler İLETİŞİM VE PROPAGANDA BATILILAŞMAK TWITTER'DA KENDİMİZİ OKUMAK "DANIMARKA ÜLKESİNDE KOKUŞAN ŞEYLER" BİSİKLETİN İSLAMİ OLANI FİRAVUN VE HİÇ'LİK KAMUSAL ALAN DÖNÜŞTÜ MÜ? KADIN, ŞEYTAN VE ÖLÜM ÇEVRİM İÇİ AHLAK ÖLÜM VE YAŞAMA KORKUSU KISKANÇLIĞIN KISKAÇLARI 11 Eylül ve ABD YA 12 EYLÜL SONRASI? Korku ve alkışlar arasında Ortadoğu AYDIN, MÜNEVVER VE ENTELEKTÜEL ORTADOĞU'DA OLANLARI ANLAMAK KAVGA NEREDE? KAVGA NEREDE? ORTADOĞU'NUN YENİDEN TASARIMI SUSMAK, PUSMAK VE BİRLİK DİL VE TARİH KAVGAMIZ HOLİGARŞİ Said Nursi ve Cemaat algısı Size “İslamî alt-çevre” diyebilir miyim, “abi”? MUHAFAZAKÂRLIK NEDİR? TÜRK LİBERALİZMİ AŞK MI MAŞUK OLAN? DİN'ERCİLİK SİVİL İTAATSİZLİK NEDİR? NEDEN KÜRT ÇALIŞMALARI ENSTİTÜSÜ? DEĞİŞİM İDEOLOJİSİ VE LİBERAL PROPAGANDA 12 EYLÜL SONRASI UZLAŞMA LİBERAL STATÜKOCULUK UYKUYU ÖLDÜRMEK "EKSİK ETEK" BABİL, DİL VE PROPAGANDA DENKTAŞ'IN ÖLÜMÜ AİKİDO VE "KÜRDİSTAN" DEĞİŞİM TÜRKÇE VE İDEOLOJİ "KASIMPAŞALI" BAŞBAKAN "İBRAHİMİ DİNLER" BİLİMLE DİNİ UYUŞTURMAK KOLTUĞA OTURAN VE KOLTUĞUN OTURDUĞU İNSAN TEMCİT PİLAVI VE YENİ OSMANLI RODRİGEZ NEDEN LİBERAL OLAMAZ? BEN'SİZLİĞE ŞİİR TOPKAPI'DAN DOLMABAHÇE'YE DÜŞERKEN ERBAKAN'I ÖZLERKEN MÜSLÜMAN VE İSLAMCI İSLAM VE FEMİNİZM KAÇIRILAN GÜNDEM BIDEN NOTLARI DEMOKRASİDE KİM KİM ÖPÜYOR ARAF'TA TARİHLERDEN TARİH BEĞENMEK İKİNCİ YEŞİL KUŞAK PROJESİ ARAFTAKİNİ ÖZLEMEK Hayatta Sürgün Olmak AKADEMİSYENLİK KÜRESEL KARADUL TEFRİKALARI GÜNCELLENEN MESİHİ BEKLERKEN TÜRKİYE KOLTUK, TURNUSOL VE KİMLİK BOSNA'DA BİR TÜRK ÜNİVERSİTESİ KOVBOY MEHTERANLA JAZZ ÇALARKEN Amerika ve Anti-Amerikan Kimlikler AMERİKAN KİMLİĞİ VE ŞEYTANLARI DÖNÜLMEZ AKŞAMIN UFKUNDAYIZ KUTLU VEDA DEĞİŞİMİN TÜRKÇESİ VE UYANIŞ TANRI, İNSAN VE TAKVİM ÖDLEK ÖCÜNÜ ALDI MI? Millet Olabildik mi? Zaman, medeniyet ve din Zaman, medeniyet ve din Mehdi’yi beklerken ORTADOĞU VE YENİ İNSAN Kediler, Fareler ve Vatan Kürşat olma vaktidir Gülün Adı, Kadın ve Takva EBCET, CİFR VE TARİH SÜBJEKTİF OLMANIN FAZİLETİ DİPLOMASİMİZ NEREYE? İSTİKLAL MARŞI YENİDEN YAZILABİLİR Mİ? KOKUŞAN BİR ŞEYLER VAR! KÜRESEL KARADULUN AĞLARINDA "Yeni Osmanlı"nın Yeni Haçlılara Yardım Tezkeresi KATLİAMERİKA MAHALLE, BASKILAŞIM VE FİKİR NAMUSU YARASANIN ÇIĞLIĞI VE DİPLOMASİ Ay lav yu, Cani! AŞKIN HALLERİ DOKUZ HECELİLER FİRAVUN... Kadın'ım... 28 Şubat ve Erbakan KADDAFİ'DEN KESESİ Ve Yine Karşınızda Renan, Sykes ve Picot Democoupracy mübarek olsun! FULL'er Yapalım mı, Abi? Ortadoğu'da Sezaryen Mısır'da Karaoke Devrimi Mısır'ı Okurken Obama ve ikinci yeşil kuşak projesi (I) Bir Ortadoğu Masalı Mutlu Oligarşiden Kutlu Oligarşiye Ey zahit, şaraba eyle ihtiram! Bilinç ve Sürgün İbrahim, devir içimdeki putları! İdeolojik dil ve Teolojik Tarih Pardon, Size Demokrasi Diyebilir miyim? Paralel Evren, Küresel İslamcılık Erkekler ne zaman "adam" olur? "Millî" Küreselleşme? AK'Kışşş Kimliklerin Kurdu “Hiç” i öğrenmek GELENEK VE MANKURT Küresel tapınak, yerel rahipler ve Hipnoz Çift-düşün, yeni-konuş! Batı'yı ararken... Aforoz’malar… Halife Ömer Hayek’i ne zaman okumuştu? AĞLAMAKTAN ÇAĞLAMAYA DOĞRU KÜRT'AJ Shalom, Kürdistan! İstiklal marşını yeniden yazmak İslam, Millet, Hilafet ve Siyaset Amerika düşmansız olabilir mi? Mustafa Reşit Paşa'ya Mektup Keşif... Babil’in dil’beri Medeniyetlerin neyi çatışıyordu? Tarihi hangi hikâyeci yazar? Zihin Kontrolü ve Kült YUMURTANIN AK'I, SARISI Ebu Zer’in günlüğü Her şey zıddı ile mi kaim? Melamilik “marka” mıdır? Melâmilik Bir ayrılık, bir yalnızlık, bir ölüm AŞKA DAİR NE VARSA Medya medyumluğu ve wikisızmalar Türkiye, İran ve Dünya Barışı Muhafazakârlık “marka”sı? Füze ümütz! “Van münütz!” Çin'in hafızası ve küresel sistem Kutlu veda Öznellik Öz’neliktir! Hz. İnsan, Hz. Peygamber ve emanet Said Nursi ve tesettür İmam, Örtünme ve Nur Suresi Din duble “yol” mu demekti? Gelenek, mankurt ve reform Aylardan şubat günlerden cuma Alaturkalıktan Kolaturkalığa gelenek Gelenek mürtedi ve kimlik Namus, Kanun ve Fazilete Dair İman "terakkiye" destek midir? Yılmayacağız... ÜÇ TARZ-I MAHALLE VE HAL Hoş geldin, Şeytan! OSMANLI VE NEO-OSMANLI DAYILAR VE DAYILANMALAR Türkiye’de muhafazakârlık ve Dr. Faustus Tesettür neyi örtüyor? Milat oluşturmak Yahudilik bir din mi yoksa ırk mıdır? Tarih satrancını asıl kim oynuyor? Mahalle ve getto Tanrı, totem ve muta nikahı Orta Doğu’mların ebesi ŞOFÖR MAHALLİ BASKISI KÜRESEL İSLAMCILIK RENAN'I VE KENDİMİZİ AŞMAK Medine Vesikası Türk solculuğu ve İslamcılığı Batı’k düşüncelerin Doğu’şu BATI'NIN DEĞERLERİ EVRENSEL MİDİR? NEO-MUHAFAZAKÂRLIK VE YİN-YANG Karadul KEDİLER VE FARELER “Erkekliğin” yasası, “kadınlığın” tasası ON ADIMDA LİBERAL OLMA TÜYOLARI Neden Federasyon? Kaburga kemiklerimdeki sızı? Ortadoğu ve Darbeler "Küreselleşme "millet"e neden karşıdır? TURNUSOL Ya 12 Eylül sonrası? (II) Ya 12 Eylül sonrası? 12 Eylül darbesine nasıl gelmiştik? (II) 12 Eylül darbesine nasıl gelmiştik? (I) Kim ne der? Ne zaman ki…
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Fenerbahçe1329
  • 2Galatasaray1327
  • 3Adana Demirspor1324
  • 4Konyaspor1424
  • 5Başakşehir FK1324
  • 6Kayserispor1423
  • 7Trabzonspor1323
  • 8Beşiktaş1322
  • 9Alanyaspor1417
  • 10Gaziantep FK1316
  • 11Antalyaspor1216
  • 12Giresunspor1315
  • 13Kasımpaşa1315
  • 14Hatayspor1314
  • 15Fatih Karagümrük1313
  • 16MKE Ankaragücü1313
  • 17Sivasspor1411
  • 18İstanbulspor138
  • 19Ümraniyespor137
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
BURÇ YORUMLARI
  • KOÇ
    Koç Burcu
  • BOĞA
    Boğa Burcu
  • İKİZLER
    İkizler Burcu
  • YENGEÇ
    Yengeç Burcu
  • ASLAN
    Aslan Burcu
  • BAŞAK
    Başak Burcu
  • TERAZİ
    Terazi Burcu
  • AKREP
    Akrep Burcu
  • YAY
    Yay Burcu
  • OĞLAK
    Oğlak Burcu
  • KOVA
    Kova Burcu
  • BALIK
    Balık Burcu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA